KARADENİZ BÖLGESİ

Bölgenin Yeri ve Sınırları

 

    • E-W yönündeki uzunluğu 1000 km.yi geçer.
    • Genişliği E bölümünde 100 km.den azdır, orta bölümünde 200 km.yi aşar, batıda ise 150 km. civarında oynar.
    • Bölge Doğuda Gürcistan sınırından, Aşağı Sakarya Ovası’nın E kenarına kadar uzanır.
    • İç taraftan da bölge sınırı, K A D’nın Doğu Anadolu ve İç Anadolu yüksek düzlüklerine bakan yamaçları önünden geçirilmiştir.
    • Sınır çizgisi; doğuda Yalnızçam Dağları’nın Ardahan Platosu’na bakan yamacını boylayarak önce güneye, sonra da batıya doğru uzanır.
    • Çoruh Irmağı’nın kolları olan Oltu Çayı ve Tortum Çayı havzaları, bütünüyle Karadeniz Bölgesi’nde kalır.
    • Daha batıda Kop ve Çimen Dağları’nı boylar, Kelkit (Yeşilırmak) – Karasu (Fırat) havzalarını ayıran dağların S yamaçlarını takip eder.
    • Bu sınır, Karadeniz etkisinin son ulaşma sahasını işaretlemektedir.
    • Sınırın kuzeyinde kalan kıvrımlı araziler, vadilerle derin bir şekilde yarılmıştır.
    • Güneyde vadilerin pek fazla parçalamadığı lav örtülü platolar görülür.
    • Sınır çizgisi; Orta Karadeniz Bölgesi’nde Yeşilırmak Havzası’nın hemen tamamını içine alır.
    • Bölümün kazandığı genişlik ve bölgenin orta kesiminde K A D’nın bütün sıralarının genel olarak alçalması sonucu, deniz etkileri iç kısımlara kadar sokulur.
    • Yine aynı nedenle, İç Anadolu’nun karasal etkileri Karadeniz Bölgesi’nin orta kesiminde iç kısımlara kadar sokulur.
    • Söz konusu iki zıt etki, bölgenin iç kesimlerinde kademeli bir şekilde birbirine karışmaktadır.
    • Böylece sınır Deveci Dağları’na dayanır.
    • NW’ya dönerek Çorum Ovası’nı da Karadeniz Bölgesi’ne alır.
    • Kızılırmak’ın batısına geçerek, Köroğlu Dağları’nın S yamaçlarını boylamakta, İskilip ve Çankırı ovalarını İç Anadolu’da bırakmaktadır.
    • Kızılcahamam güneyinden, Beypazarı kuzeyinden geçip, Sündiken Dağları’nın S kenarını boylar, sonra Eskişehir Ovası’nın N kenarına ulaşır.
    • K A D’nın bu batı ucu fazla yüksek olmadığından, Karadeniz ve Marmara üzerinden gelen deniz etkisi içlere doğru sokulabilmektedir.
    • Eskişehir’in NW’sındaki Bozüyük yakınında Karadeniz Bölgesi’ni İç Anadolu’dan ayıran sınır sona erer.
    • Marmara Bölgesi’ni ayıran sınır, N’ye doğru uzanarak Karasu vadisini boylar.
    • Daha sonra NE’ya yönelip Adapazarı Ovası’nın E’suna ulaşır.
    • Nihayetinde Akçakoca ve Karasu yerleşmeleri arasında Karadeniz’e varır.
    • Bölge 141.000 km. karelik bir yüzölçüme sahiptir.
    • Türkiye bütününün %18’i kadardır.
    • Karadeniz Bölgesi sınırları, 1941 1.Türk Coğrafya Kongresi’nin tespit ettiği iki kritere göre belirlenmiştir.
    • Bu kriterler doğuda su bölümü çizgisi ve batıda ise iklim ve doğal bitki örtüsü farklılığıdır.